BOSHLANG‘ICH SINF O‘QUVCHILARIDA FAZOVIY TAFAKKURNI RIVOJLANTIRISHNING DIDAKTIK MEXANIZMLARI
Kalit so‘zlar:
fazoviy tasavvur, didaktik xususiyatlar, idrok qilish, aqliy qayta ishlash, bosqichli model, geometrik shakllar, amaliy faoliyat.Abstrak
Ushbu maqolada boshlang‘ich sinf o‘quvchilarida fazoviy tasavvurlarni shakllantirish jarayonining
didaktik xususiyatlari va bosqichli mantiqiy modelining nazariy-amaliy asoslari yoritilgan. Tadqiqotda fazoviy
tasavvurni shakllantirishning olti bosqichli didaktik modeli — idrok qilish, tasavvur hosil qilish, amaliy bajarish,
aqliy qayta ishlash, nutqiy izohlash va mustaqil qo‘llash — ishlab chiqilgan hamda uning samaradorligi asoslab
berilgan. Didaktik jarayonning ta’limiy mazmuni, metodik qurilishi va o‘quv topshiriqlarining izchilligi
boshlang‘ich sinf o‘quvchilarining vizual-obrazli va fazoviy tafakkurini rivojlantirishdagi o‘rni tahlil qilingan.
Библиографические ссылки
1. Uttal D. H., Meadow N. G., Tipton E., Hand L. L., Alden A. R., Warren C., Newcombe N. S. The
Malleability of Spatial Skills: A Meta-Analysis of Training Studies // Psychological Bulletin. – 2013. – Vol. 139,
No. 2. – P. 352–402.
2. Qodirov T., Mamatov M. Boshlang‘ich ta’limda matematika o‘qitish metodikasi. – Toshkent: Fan
va texnologiya, 2015. – 240 b.
3. Mavlonov M., Xudoyberganova R. Pedagogik texnologiyalar va pedagogik mahorat. – Toshkent:
Noshir, 2019. – 180 b.
4. Van Hiele P. M. Structure and Insight: A Theory of Mathematics Education. – Orlando: Academic
Press, 1986.
5. Wai J., Lubinski D., Benbow C. P. Spatial Ability for STEM Domains: Aligning over 50 Years of
Cumulative Psychological Knowledge Solidifies Its Importance // Journal of Educational Psychology. – 2009. –
Vol. 101, No. 4. – P. 817–835.
6. Mamasaidova M. A. Boshlang‘ich ta’limda fazoviy tasavvurlarni rivojlantirishning psixologik-
pedagogik asoslari // Makon va zamon. – 2026. – № 1. – B. 132–135.
7. Mamasaidova M. A. Methodology for Forming Critical Thinking Skills in Primary Class Students
// Asian Journal of Multidimensional Research. – India, 2022. – P. 48–55. – ISSN 2278-4853.
8. Mamasaidova M. A. Methods for Developing Spatial Imagination in Primary School Students //
Current Research Journal of Pedagogics. – 2026. – Vol. 7, No. 1. – P. 106–108.
